अंगावर खाकी, खांद्यावर स्टार अन् दाखवत होती रुबाब; पुण्यात तोतया ‘लेडी सिंघम’चा पर्दाफाश, नेमकं काय घडलं?

१४ जागांवर भाजपचे वर्चस्व असताना, केवळ ११ जागा लढविण्याचा निर्णय; शिवसेनेला ४ तर राष्ट्रवादीला २ जागा; जागावाटपातील हिशेब स्पष्ट, एकूण १७ जागांसाठी निवडणूक

क्रांती न्यूज (प्रतिनिधी) - सचिन मेनकुदळे

मुंबई,  – स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या मतदारसंघातून होत असलेल्या विधान परिषद निवडणुकीत (Vidhan Parishad Election 2026) महायुतीतील (Mahayuti) जागावाटप अंतिम झाले आहे. एकूण १७ जागांपैकी १४ जागांवर भाजपचे (BJP) वर्चस्व असूनही, पक्षाने मनाचा मोठेपणा दाखवत मित्रपक्षांसाठी तीन अतिरिक्त जागा सोडल्या आहेत. या जागावाटपानुसार भाजप ११, शिवसेना ४ तर राष्ट्रवादी काँग्रेस (NCP) २ अशा एकूण १७ जागांवर महायुती उमेदवार उभे करणार आहे. जागावाटपानंतर आता आगामी १८ जून रोजी होणाऱ्या मतदानाकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे.

 जागावाटपाचे अंतिम चित्र (एक नजरेत)

| पक्ष | वर्चस्व असलेल्या जागा | प्रत्यक्ष लढवत असलेल्या जागा | बदल |

| भाजप | १४ | ११ | तीन जागा शिवसेनेला सोडल्या |

| शिवसेना (शिंदे गट) | ०५ (मागील निवडणुकीत) | ०४ | छत्रपती संभाजीनगरची जागा सोडावी लागली |

| राष्ट्रवादी काँग्रेस | ०३ (मागील निवडणुकीत) | ०२ | एका जागेवरून समझोता |

 कुणाचं किती जागांवर वर्चस्व?

स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या आताच्या निकालानंतर विधान परिषदेच्या १७ जागांच्या मतदारांची आकडेवारी तपासली असता, खालील स्थिती समोर आली:

भाजपचे वर्चस्व – १४ ठिकाणी

शिवसेनेचे वर्चस्व – १ ठिकाणी (कोकण)

राष्ट्रवादीचे वर्चस्व – २ ठिकाणी (परभणी, पुणे)

अशा स्थितीत भाजपने १४ पैकी स्वतःसाठी ११ जागा ठेवताना, तीन जागा (यवतमाळ, नाशिक, ठाणे) शिवसेनेला दिल्या. याशिवाय, राष्ट्रवादी काँग्रेसशी केलेल्या समझोत्यानुसार, त्याच्या वर्चस्वाची परभणीची जागा शिवसेनेला दिली गेली आणि बदल्यात कोकणची जागा राष्ट्रवादीकडे गेली.

 जागावाटपातील ‘या’ मोठ्या हालचाली

१. भाजपची उदारता – १४ जागांवर वर्चस्व असूनही केवळ ११ जागा लढवून, भाजपने महायुतीतील ‘मोठा भाऊ’ असूनही मित्रपक्षांना वाव दिला.

२. शिवसेनेला चार जागा – मागील निवडणुकीत शिवसेनेचे ५ आमदार होते. यावेळी छत्रपती संभाजीनगरची जागा सोडून द्यावी लागली. त्यामुळे शिवसेना आता नाशिक, ठाणे, यवतमाळ आणि परभणी-हिंगोली या चार जागा लढवणार आहे.

३. राष्ट्रवादीचे दोन उमेदवार – राष्ट्रवादीचे ३ आमदार असताना आता फक्त २ जागांवर उमेदवार उभे करत आहे. रायगड-रत्नागिरी-सिंधुदुर्ग आणि पुणे या दोन जागा त्यांच्या वाट्याला आल्या.

४. विरोधकांच्या बालेकिल्ल्यांवर भाजपची नजर – भाजपने अहिल्यानगर, सातारा, सांगली, नांदेड या चार जागांवर आपले उमेदवार दिले आहेत. या जागा पूर्वी काँग्रेस आणि राष्ट्रवादीकडे होत्या.

 कोणत्या पक्षाला कुठल्या जागा मिळाल्या?

| क्र. | मतदारसंघ | पक्ष | उमेदवाराचे नाव |

| १ | अहिल्यानगर | भाजप | प्राजक्त तनपुरे |

| २ | अमरावती | भाजप | प्रवीण पोटे |

| ३ | जळगाव | भाजप | नंदकिशोर महाजन |

| ४ | धाराशिव-बीड-लातूर | भाजप | बसवराज पाटील |

| ५ | नागपूर | भाजप | राजीव पोतदार |

| ६ | नांदेड | भाजप | अमर राजूरकर |

| ७ | सांगली-सातारा | भाजप | धैर्यशील कदम |

| ८ | सोलापूर | भाजप | राजेंद्र राऊत |

| ९ | छत्रपती संभाजीनगर-जालना | भाजप | सुहास शिरसाट |

| १० | वर्धा-चंद्रपूर-गडचिरोली | भाजप | अरुण लखाणी |

| ११ | पुणे | राष्ट्रवादी | अद्याप जाहीर नाही |

| १२ | रायगड-रत्नागिरी-सिंधुदुर्ग | राष्ट्रवादी | अद्याप जाहीर नाही |

| १३ | नाशिक | शिवसेना | नरेंद्र दराडे |

| १४ | ठाणे | शिवसेना | रवींद्र फाटक |

| १५ | परभणी-हिंगोली | शिवसेना | सईद खान |

| १६ | यवतमाळ | शिवसेना | अद्याप जाहीर नाही |

| १७ | (अद्याप निश्चित नाही) | – | – |

> टीप : पुणे, रायगड-रत्नागिरी-सिंधुदुर्ग आणि यवतमाळच्या उमेदवारांची नावे लवकरच जाहीर होण्याची शक्यता आहे.

‘वर्चस्व मोठे, पण प्रत्यक्ष जागा कमी’ – हा भाजपचा डाव

एकीकडे भाजपने १४ जागांवर वर्चस्व मिळवले असताना, प्रत्यक्षात फक्त ११ जागा लढविण्याचा निर्णय घेतला. यामागे भाजपने महायुतीतील सत्तासमीकरणे आणि भविष्यातील मित्रपक्षांची नाराजी टाळण्याचा डाव असल्याचे बोलले जाते. तीन अतिरिक्त जागा शिवसेनेला दिल्याने एकनाथ शिंदे यांचा पक्ष समाधानी असल्याची चर्चा आहे.

दुसरीकडे, राष्ट्रवादीला फक्त दोनच जागा मिळाल्याने सुरुवातीला काही संताप होता. मात्र, अखेरच्या बैठकीत समझोता झाल्याचे सांगितले जात आहे. पुण्याची जागा राष्ट्रवादीकडे ठेवण्यात आली असून, त्यांनी रायगड-रत्नागिरी-सिंधुदुर्ग ही जागाही कायम ठेवली आहे.

 भाजपची यादी – जुन्या आणि नव्या उमेदवारांचा मिलाफ

भाजपने आपल्या ११ उमेदवारांची यादी जाहीर केली आहे. यामध्ये काही जुने चेहरे तर काही नवे आहेत. विशेषतः ज्या जागा पूर्वी विरोधकांकडे होत्या, तेथे भाजपने मोठी नावे उतरवली आहेत. प्राजक्त तनपुरे (अहिल्यानगर) हे अलीकडेच राष्ट्रवादी (शरद पवार गट) सोडून भाजपमध्ये आले आहेत. त्यांना उमेदवारी देऊन भाजपने विरोधकांना मोठा धक्का दिला आहे.

तसेच, अरुण लखाणी (वर्धा-चंद्रपूर-गडचिरोली), राजीव पोतदार (नागपूर) यांसारख्या ज्येष्ठ नेत्यांना संधी देण्यात आली आहे. त्याचबरोबर बसवराज पाटील (धाराशिव-बीड-लातूर) यांसारखे निष्ठावान कार्यकर्तेही यादीत आहेत.

 निवडणुकीचे वेळापत्रक (एक नजरेत)

| घटना | तारीख |

| अधिसूचना जारी | २५ मे २०२६ |

| अर्ज भरण्याची शेवटची तारीख | १ जून २०२६ |

| अर्जांची छाननी | २ जून २०२६ |

| अर्ज माघारीची शेवटची तारीख | ४ जून २०२६ |

| मतदान | १८ जून २०२६ (सकाळी ८ ते दुपारी ४) |

| मतमोजणी | २२ जून २०२६ |

 स्थानिक स्वराज्य संस्थांची निवडणूक – भाजपसाठी गेम चेंजर?

स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निकालानंतर विधान परिषदेच्या निवडणुकीचे चित्र स्पष्ट झाले आहे. भाजपने जिल्हा परिषद, पंचायत समिती, नगरपालिकांमध्ये केलेल्या कामगिरीचा हा परिणाम आहे. त्यामुळे १४ जागांवर त्यांचे वर्चस्व राहिले आहे. या वर्चस्वाच्या जोरावर भाजपने मागील विधान परिषदेपेक्षा तीन जागा अधिक लढविण्याचा निर्णय घेतला. म्हणजेच मागील वेळी ८ जागा लढविलेल्या भाजपने यावेळी ११ जागांवर आपले भाग्य आजमावले आहे.

 महायुतीचे समीकरण स्पष्ट

विधान परिषद निवडणुकीच्या अखेरच्या टप्प्यात महायुतीतील जागावाटप अंतिम झाले आहे. भाजपने १४ पैकी ११ जागा ठेवून मोठेपणा दाखवला आहे. शिवसेनेला ४ तर राष्ट्रवादीला २ जागा मिळाल्या आहेत. भाजपने अहिल्यानगर, सातारा, सांगली, नांदेड या पूर्वी विरोधकांच्या ताब्यात असलेल्या जागा हस्तगत केल्या आहेत. शिवसेनेने छत्रपती संभाजीनगरची जागा सोडून दिली तर राष्ट्रवादीने परभणीवरून समझोता केला. आता सर्वांचे लक्ष १८ जूनच्या मतदानावर लागले आहे. निवडणूक यंत्रणेने वेळापत्रक स्पष्ट केले असून, २२ जून रोजी मतमोजणी होणार आहे. महायुतीने ही निवडणूक एकजुटीने लढवून सर्व १७ जागांवर विजय नोंदवावा, अशी अपेक्षा पक्षांतर्गत व्यक्त केली जात आहे. तथापि, विरोधकांनीहि आपले कंबर कसे कसले आहे, हे येत्या काही दिवसांत स्पष्ट होईल. पुढील महिनाभर राज्यात राजकीय रणधुमाळी पाहायला मिळणार आहे.