वसंत ग्रामीण बिगर शेती सहकारी पतसंस्थेचा उद्या सुवर्ण महोत्सवी सोहळा!

 

कर्नाटकात विद्यार्थ्यांसाठी कडक डिजिटल डिटॉक्स धोरण!

स्क्रीन टाईम फक्त १ तास, सायंकाळी ७ नंतर इंटरनेट बंद – ९वी ते १२वीसाठी मसुदा तयार

कर्नाटक सरकारने इयत्ता ९वी ते १२वीच्या विद्यार्थ्यांसाठी ‘Responsible Digital Use Among Students’ या नावाने डिजिटल वापराचे नवे धोरण मसुदा प्रसिद्ध केले आहे. यामध्ये अभ्यासाव्यतिरिक्त मनोरंजनासाठी दररोज फक्त एक तास स्क्रीन टाइम मर्यादित ठेवण्याची शिफारस करण्यात आली आहे. तसेच सायंकाळी ७ वाजल्यानंतर इंटरनेट पूर्णपणे बंद करण्याची तरतूद सुचवण्यात आली आहे. 

सरकारच्या मते, सध्या सुमारे २५ टक्के किशोरवयीन मुले इंटरनेट आणि मोबाईलच्या व्यसनात अडकली आहेत. यामुळे झोपेची कमतरता, चिंता, लक्ष विचलित होणे आणि मानसिक आरोग्याच्या इतर समस्या निर्माण होत आहेत. हे लक्षात घेऊनच आरोग्य आणि कुटुंब कल्याण विभाग, कर्नाटक राज्य मानसिक आरोग्य प्राधिकरण, NIMHANS आणि शिक्षण विभाग यांच्या संयुक्त प्रयत्नाने हा मसुदा तयार करण्यात आला आहे.

 धोरणातील प्रमुख शिफारशी:

झोपण्यापूर्वी एक तास स्क्रीनपासून पूर्ण विराम.

 मोबाईलसाठी विशेष ‘चाइल्ड प्लॅन’ – केवळ ऑडिओ पर्याय आणि ठराविक वेळेनंतर स्वयंचलित इंटरनेट बंद.

 शाळांमध्ये डिजिटल आरोग्य आणि ऑनलाइन सुरक्षितता हा अभ्यासक्रमाचा भाग होईल.

 सायबरबुलिंग, गोपनीयता आणि जबाबदार ऑनलाइन वर्तन यावर शिक्षण.

 प्रत्येक शाळेत डिजिटल डिटॉक्स दिवस आणि तंत्रज्ञान-मुक्त कालावधी.

 व्हॉट्सॲपऐवजी संपर्कासाठी डायऱ्या किंवा पारंपरिक पद्धती.

 शिक्षकांना डिजिटल व्यसन ओळखण्याचे प्रशिक्षण; पालकांना घरी स्क्रीन टाइम नियम आणि ‘नो-फोन झोन’ तयार करण्याचे आवाहन.

एआय वापरासाठी स्वतंत्र मार्गदर्शक तत्त्वे आणि गृहपाठात कॉपी रोखण्यासाठी यंत्रणा.

टीप: हे धोरण ९वी ते १२वी विद्यार्थ्यांसाठी आहे आणि अर्थसंकल्पात जाहीर केलेल्या १६ वर्षांखालील मुलांसाठी सोशल मीडिया बंदीच्या घोषणेपेक्षा वेगळे आहे.

कर्नाटक हे देशातील पहिले राज्य ठरू शकते जे विद्यार्थ्यांच्या डिजिटल आरोग्य रक्षणासाठी इतके व्यापक आणि ठोस पावले उचलत आहे. पालक, शिक्षक आणि शाळांनी याकडे गांभीर्याने पाहावे, असे आवाहनही सरकारने केले आहे.