आटपाडीतील शासकीय जागेवरील अतिक्रमणे हटवा; नगरपंचायत आक्रमक, तहसीलदारांना दिले निवेदन

 SSC निकालानंतर विठ्ठल बोर्डे याने केली आत्महत्या; 69 टक्के गुण मिळवूनही अपेक्षा पूर्ण न झाल्याने टोकाचा निर्णय; सोशल मीडियावर 'अगली बार आऊंगा' स्टेट्स लिहिले; राज्यात निकालानंतर चौथी आत्महत्या; सोलापूरच्या निकिताने प्रतिकूल परिस्थितीत मिळवले 35 गुण

क्रांती न्यूज (प्रतिनिधी) -  किरण देशमुख

अकोला, १० मे २०२६ – दहावीच्या परीक्षेचा निकाल हा अनेक विद्यार्थ्यांसाठी आयुष्याचा टर्निंग पॉईंट असतो. पण याच निकालाने काही विद्यार्थ्यांना एवढा मोठा धक्का बसतो की, ते जीवनाची किंमतच हरवून बसतात. राज्यभरात याची परंपरा आजही कायम आहे. नागपूर, छत्रपती संभाजीनगर, धारावी नंतर आता अकोला जिल्ह्यातील विठ्ठल संतोष बोर्डे या दहावीत उत्तीर्ण झालेल्या विद्यार्थ्याने कमी गुण मिळाल्याच्या नैराश्यातून आत्महत्या केली आहे. त्याने सोशल मीडियावर 'अगली बार आऊंगा, सबका मनपसंद बन कर' अशी स्टेट्स लिहून ठेवली आहे. या घटनेने संपूर्ण अकोला शहर आणि परिसर हादरून गेला आहे.

 69 टक्के गुण पण अपेक्षा अपूर्ण

विठ्ठल बोर्डे मूळचा अकोला जिल्ह्यातील शिंगोली गावातील रहिवासी होता. दहावीच्या परीक्षेत त्याला ६९ टक्के एवढे चांगले गुण मिळाले होते. बऱ्याच विद्यार्थ्यांसाठी हे स्वप्नवत यश असते; परंतु विठ्ठलची स्वतःबद्दलची अपेक्षा अधिक होती का, हा प्रश्न अद्याप कुणाला उलगडलेला नाही. दुर्दैवाने, प्राप्त गुण त्याला अपुरे वाटले आणि त्याने जीवन संपवण्याचा दुर्दैवी निर्णय घेतला. त्याने कारंजा रमजानपूर येथील धरणात उडी मारली.

 आत्महत्येपूर्वी सोशल मीडियावर ठेवली होती स्टेट्स

विठ्ठल बोर्डे याने आपला शेवटचा संदेश सोशल मीडियाद्वारे जगाला दिला. त्याने 'अगली बार आऊंगा, सबका मनपसंद बन कर' अशी स्टेट्स ठेवली. ही स्टेट्स पाहून त्याच्या मित्रांनी धरण परिसरात शोध घेतला असता त्याचा मृतदेह आढळून आला. पोलिसांनी मृतदेह ताब्यात घेऊन पंचनामा करून अंत्यविधीची कारवाई पूर्ण केली.

 राज्यात निकालानंतर चौथी आत्महत्या

राज्य माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण मंडळाचा दहावीचा निकाल ५ मे रोजी जाहीर झाला. या निकालानंतर अकोल्यातील ही चौथी आत्महत्या आहे. या आधी नागपूरमध्ये एका विद्यार्थ्याने आणि छत्रपती संभाजीनगर तसेच धारावी येथे प्रत्येकी एका विद्यार्थ्याने अशा प्रकारचे टोकाचे पाऊल उचलले होते. यात येथील विठ्ठलसह तीन मुलगे व एका मुलीचा समावेश आहे.

तणाव मुक्त वातावरणाची गरज

शिक्षणतज्ज्ञ म्हणतात की, गुण हे जीवनाचे एकमेव मूल्यांकन नाही. विद्यार्थ्यांवर जास्त प्रमाणात अपेक्षा ठेवल्याने मानसिक दबाव वाढतो. आई-वडील, शिक्षक आणि समाजाने विद्यार्थ्यांना मार्गदर्शन करताना सकारात्मक दृष्टी देणे गरजेचे आहे. याप्रकरणी अकोला पोलिसांनी निकालानंतर अनावश्यक ताण घेऊ नये, अशा सूचना विद्यार्थ्यांना दिल्या आहेत.

शालेय मानसशास्त्रज्ञ यासंदर्भात म्हणतात की, आत्महत्येचे विचार हे तात्पुरते असतात. त्यावेळी मानसिक समर्थन मिळणे गरजेचे आहे. कुटुंबीय आणि शिक्षकांनी मुलांच्या मनातील गुणांचे स्कोअरपेक्षा जीवनाचे मूल्य अधिक आहे, ही भावना रुजवली पाहिजे.

 सोलापूरची निकिताची प्रेरणादायी गोष्ट

अशा घटनांचा निषेध करतानाच सोलापूरच्या निकिता कुचेकर हिचा प्रवास प्रेरणादायी आहे. अत्यंत प्रतिकूल परिस्थितीत, प्रकृती असमाधानकारक असतानाही तिने सर्व विषयात ३५ गुण मिळवत उत्तीर्णतेचा मान मिळवला. तिचे आई-वडील मोलमजुरी करतात आणि तब्बेतही बरी नव्हती, तरीही तिने हार मानली नाही.

विशेष म्हणजे प्रत्येक विषयात नेमके 35 गुण मिळवून निकिताने इतर विद्यार्थ्यांना संदेश दिला आहे की, “गुण कितीही असले, जिद्द आणि चिकाटीने आपण हे जग जिंकू शकतो.” तिच्या शाळेतील शिक्षकांनी तिला सतत प्रोत्साहित केले, ज्यामुळे अतिशय कमी अपेक्षा असतानाही तिने यश संपादन केले.

 राष्ट्रीय सेवा योजनेचे आवाहन

राष्ट्रीय सेवा योजनेचे अकोला शहराचे समन्वयक यांनी विद्यार्थ्यांना निकालानंतर निराश न होण्याची विनंती करताना कौन्सिलिंग सेवा सुरू केली आहे. त्यांनी सांगितले की, अपयश कायमचे नसते. प्रत्येक क्षेत्रात यश मिळवता येते.

विठ्ठल बोर्डे याच्या आत्महत्येने त्याचे कुटुंब संपूर्णपणे उद्ध्वस्त झाले आहे. अशा घटना रोखण्यासाठी सरकारने त्वरित कृती करावी, अशी मागणी शिक्षक संघटनांनी केली आहे.

आरोग्य विषयक समस्या हीच एकटी अडचण नसते

निकिता कुचेकरच्या जिद्दीची सर्वत्र चर्चा असताना, विठ्ठल बोर्डेच्या घटनेने एक गंभीर सामाजिक प्रश्न अधोरेखित केला आहे. आपल्या मुलांच्या गुणांनुसार पालकांनी त्यांच्यावर प्रेम करण्याची वेळ आली आहे. गुणांच्या पलिकडे जाऊन मुलांच्या आवडीचा विचार करण्याची गरज शिक्षण प्रणालीवर भर देवू शकतो.

मानसोपचार तज्ज्ञांच्या मते, प्रत्येक निकालानंतर काही दिवस कौन्सिलिंग सेल सुरू करण्याची योजना प्रशासनाने आखली पाहिजे.

 विभागनिहाय दहावीचा निकाल

राज्य मंडळाने जाहीर केलेल्या निकालानुसार, कोकण विभाग सर्वोच्च ९७.६२ टक्क्यांनी आघाडीवर आहे. पुणे विभागाने ९४.२४ टक्के, तर मुंबईने ९४.९७ टक्के उत्तीर्णता मिळवली आहे. कोल्हापूर विभाग ९५.४७ टक्क्यांसह दुसऱ्या क्रमांकावर आहे. तर लातूर ८८.४२ आणि छत्रपती संभाजीनगर ८८.४१ टक्के अशा निकालासह शेवटच्या क्रमांकावर आहेत.

एकूण १५ लाख ५५ हजार ०२६ विद्यार्थ्यांची नोंदणी होती, त्यापैकी १४ लाख २० हजार ४८६ विद्यार्थी उत्तीर्ण झाले आहेत.

 शिक्षक, समाजाची जबाबदारी

विद्यार्थ्यांच्या मानसिक आरोग्याचा विचार करून शाळा, पालक आणि प्रशासन यांनी आत्महत्या रोखण्यासाठी सकारात्मक दृष्टिकोन बाळगणे आवश्यक आहे. विठ्ठल सारखी मुलं आपल्याच अपेक्षांच्या ओझ्याखाली दबतात. या सर्व घटनांना आळा घालण्यासाठी गुणांपेक्षा विद्यार्थ्याच्या व्यक्तिमत्त्व विकासावर लक्ष केंद्रित करावे लागेल.

 उपसंहार

दहावी निकालानिमित्ताने विठ्ठल बोर्डे सारख्या हजारो मुलांची स्वप्ने अपूर्ण राहतात. दुर्दैवाने, 'पुढच्या वेळी सर्वांच्या मनाप्रमाणे येईन' असे सांगण्यासाठी त्याने स्वतःचा जीव संपवण्याचा मार्ग निवडला. ही मोठी विडंबनाच आहे. आता आपण प्रश्न विचारला पाहिजे, मुलांचा असा टोकाचा विचार येण्यापूर्वी आपण त्यांना कोणता आधार दिला? त्यांच्या मनातील भीती संपवण्यासाठी आपण कोणती व्यवस्था केली? याचे उत्तर शोधणे तातडीने आवश्यक आहे. दहावीच्या निकालाने विद्यार्थ्यांचे आयुष्य क्षणात उद्ध्वस्त करू नये. समाज, पालक व शिक्षण यंत्रणेला या दिशेने एकजुटीने काम करण्याची गरज आहे त्यामुळेच अशा हृदयद्रावक घटनांची साखळी तुटेल.