‘रुबाब’: रक्तपाताच्या अट्टहासापेक्षा समजुतीच्या माणुसकीवर भाष्य करणारा चित्रपट

   हुमायूं कबीर यांच्या विधानांमुळे मुस्लिम समुदायाच्या प्रतिमेवर प्रश्नचिन्ह, असं म्हणत ओवैसींच्या पक्षाने घेतला मोठा निर्णय; बंगालमध्ये आता स्वबळावर लढणार

कोलकाता : पश्चिम बंगाल विधानसभा निवडणुकीच्या रणधुमाळीत आता एका मोठ्या राजकीय ट्विस्टने सर्वांचे लक्ष वेधून घेतले आहे. असदुद्दीन ओवैसी यांचा 'ऑल इंडिया मजलिस-ए-इत्तेहादुल मुसलमीन' (AIMIM) पक्षाने हुमायूं कबीर यांच्या 'जनता उन्नयन पार्टी'सोबत असलेली युती तोडली आहे. युती तुटल्यानंतर आता AIMIM ने बंगालमध्ये स्वतंत्रपणे निवडणूक लढवण्याचा निर्णय घेतला आहे. हुमायूं कबीर यांच्या वादग्रस्त विधानांमुळे ही युती तुटल्याचे AIMIM च्या नेत्यांनी स्पष्ट केले आहे. यामुळे बंगालच्या राजकारणात नवी चर्चा सुरू झाली आहे.

युती तोडण्यामागचे कारण काय?

AIMIM ने आपला निर्णय स्पष्ट करताना सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म 'एक्स' वर एक निवेदन प्रसिद्ध केले आहे. या निवेदनात म्हटले आहे की, "हुमायूं कबीर यांच्या विधानांवरून बंगालमधील मुसलमान किती असुरक्षित आहेत हे दिसून येते. ज्या विधानांमुळे मुसलमान समुदायाच्या प्रतिमेवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित होईल, अशा कोणत्याही गोष्टीशी AIMIM स्वतःला जोडून घेणार नाही. अनेक दशकांच्या धर्मनिरपेक्ष शासनानंतरही बंगालमधील मुस्लीम समुदाय गरीब, अशिक्षित, बेरोजगार, असुरक्षित आणि दुर्लक्षित राहिला आहे. आता आम्ही कोणत्याही युतीशिवाय स्वतंत्रपणे मैदानात उतरू."

या निर्णयामुळे बंगालच्या राजकीय समीकरणांवर कसा परिणाम होणार, याकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे. AIMIM ने यापूर्वी हुमायूं कबीर यांच्यासोबत युती करून बंगालमध्ये उमेदवार उभे करण्याची तयारी केली होती. मात्र, आता ही युती तुटल्याने AIMIM ला स्वतंत्रपणे मैदानात उतरावे लागणार आहे.

हुमायूं कबीर आणि १,००० कोटींचा व्हिडीओ विवाद

या युती तुटण्यामागचे सर्वात मोठे कारण म्हणजे हुमायूं कबीर यांचा तथाकथित वादग्रस्त व्हिडीओ आहे. तृणमूल काँग्रेसने (TMC) नुकताच एक व्हिडीओ सार्वजनिक केला होता. या व्हिडीओमध्ये हुमायूं कबीर 'अल्पसंख्याकांचे मत वळवण्यासाठी भाजपकडून १,००० कोटी रुपये घेण्याबाबत' बोलत असल्याचा दावा टीएमसीने केला आहे. हा व्हिडीओ प्रसिद्ध झाल्यानंतर बंगालच्या राजकारणात जोरदार खळबळ उडाली.

हुमायूं कबीर यांनी या आरोपांना प्रतिसाद देताना स्पष्टीकरण दिले आहे. ते म्हणाले की, "पंतप्रधान एवढे कमकुवत आहेत का की ते मला १,००० कोटी रुपये देतील?" असा सवाल करत त्यांनी हे आरोप पूर्णपणे फेटाळून लावले आहेत. ते म्हणाले की, हा व्हिडीओ एडिट करून चुकीच्या पद्धतीने सादर केला गेला आहे. मात्र, या विवादाने आधीच गरम झालेल्या बंगालच्या निवडणुकीत आणखी एक वाद निर्माण केला आहे.

भाजपची भूमिका काय?

या संपूर्ण प्रकरणात भाजपने स्पष्ट भूमिका मांडली आहे. भाजप नेते सुकांत मजूमदार यांनी स्पष्ट केले की, या प्रकरणाशी भाजपचा कोणताही संबंध नाही. ते म्हणाले, "हुमायूं कबीर हा भाजपसाठी चिंतेचा विषय नाही. त्यांच्या विधानांशी भाजपचा काहीही संबंध नाही. हा त्यांचा वैयक्तिक मुद्दा आहे." भाजपने हुमायूं कबीर यांच्यापासून अंतर राखले आहे, हे स्पष्ट झाले आहे.

कोण आहेत हुमायूं कबीर?

हुमायूं कबीर हे टीएमसीचे माजी नेते आहेत. ते एकेकाळी टीएमसीचे प्रमुख चेहरे होते. मात्र, 'सांप्रदायिक राजकारण' करत असल्याचा ठपका ठेवत टीएमसीने गेल्या वर्षी ४ डिसेंबर रोजी त्यांची पक्षातून हकालपट्टी केली होती. पक्षातून हकालपट्टी झाल्यानंतर त्यांनी स्वतःचा नवा पक्ष 'जनता उन्नयन पार्टी' स्थापन केला.

हुमायूं कबीर यांच्याशी संबंधित सर्वात मोठा वाद म्हणजे मुर्शिदाबादमध्ये त्यांनी 'बाबरी मशीद' या नावाने मशिदीची पायाभरणी केली होती. या घटनेने संपूर्ण देशभर त्यांची चर्चा झाली होती. अयोध्येत बाबरी मशीद प्रकरणाची सुनावणी सुरू असताना, बंगालमध्ये त्यांनी हे नाव देऊन वाद निर्माण केला होता. यामुळे त्यांच्यावर टीकेची झोड उठली होती. अनेक राजकीय पक्षांनी त्यांच्या या कृत्याचा निषेध केला होता.

बंगालच्या राजकारणावर कसा परिणाम?

बंगालमध्ये मुस्लिम मतदार हा एक मोठा वोटबँक आहे. अनेक राजकीय पक्ष या मतदारसंघाला लक्ष्य करतात. AIMIM ने हुमायूं कबीर यांच्याशी युती तोडल्याने आता बंगालमध्ये मुस्लिम मते कशी विभागली जातील, याकडे लक्ष लागले आहे. AIMIM आता स्वतंत्रपणे निवडणूक लढवणार आहे. तर हुमायूं कबीर यांचा पक्षही स्वतंत्रपणे उमेदवार उभे करू शकतो. यामुळे मुस्लिम मतांची विभागणी होऊन इतर पक्षांना फायदा होण्याची शक्यता आहे.

राजकीय विश्लेषकांच्या मते, टीएमसी, भाजप, लेफ्ट फ्रंट आणि काँग्रेस या पक्षांमध्ये बंगालमध्ये थेट लढत आहे. अशात AIMIM आणि हुमायूं कबीर यांचा पक्ष मुस्लिम मते विभागण्याचे काम करू शकतात. मात्र, AIMIM चा बंगालमध्ये फारसा पाया नसल्याने त्यांचा मोठा परिणाम होण्याची शक्यता कमी आहे.

बंगाल निवडणुकीचे वेळापत्रक

पश्चिम बंगालमध्ये दोन टप्प्यांत मतदान होणार आहे. पहिल्या टप्प्यात २३ एप्रिल रोजी तर दुसऱ्या टप्प्यात २९ एप्रिल रोजी मतदान होईल. या निवडणुकीचा निकाल ४ मे २०२६ रोजी जाहीर होणार आहे. बंगालमध्ये सध्या तृणमूल काँग्रेसचे सरकार आहे. ममता बॅनर्जी या पुन्हा एकदा सत्तेवर येण्याच्या प्रयत्नात आहेत. तर भाजप, लेफ्ट फ्रंट आणि काँग्रेस हे पक्ष त्यांना आव्हान देण्यासाठी सज्ज आहेत.

पश्चिम बंगाल विधानसभा निवडणुकीच्या पार्श्वभूमीवर AIMIM ने हुमायूं कबीर यांच्याशी युती तोडण्याचा मोठा निर्णय घेतला आहे. हुमायूं कबीर यांच्या वादग्रस्त विधानांमुळे मुस्लिम समुदायाच्या प्रतिमेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण होत असल्याचे कारण AIMIM ने दिले आहे. १,००० कोटींच्या व्हिडीओ विवादानंतर ही युती तुटली आहे. आता AIMIM बंगालमध्ये स्वतंत्रपणे निवडणूक लढवणार आहे. हुमायूं कबीर हे टीएमसीचे माजी नेते आहेत. त्यांनी 'बाबरी मशीद' नावाचा वादही निर्माण केला होता. बंगालमध्ये दोन टप्प्यांत मतदान होणार असून, निकाल ४ मे रोजी लागणार आहे. या नव्या राजकीर वळणामुळे निवडणुकीचे समीकरण कसे बदलते, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल.