आटपाडीतील शासकीय जागेवरील अतिक्रमणे हटवा; नगरपंचायत आक्रमक, तहसीलदारांना दिले निवेदन

विदर्भात उष्णतेची भीषण लाट, 15 बळी; तर विदर्भाच्या काही भागांत वरुणराजा बरसणार; प्रशासनाचे गृहस्थितीचे आवाहन

क्रांती न्यूज (प्रतिनिधी) -  किरण देशमुख

मुंबई/पुणे: मे महिन्याच्या पहिल्याच दिवशी महाराष्ट्राच्या हवामानाने अप्रतिम 'ट्विस्ट' दाखवला आहे. एकीकडे पुणे, मुंबईसह राज्याच्या अनेक शहरांत तापमानाचा पारा 40 अंश सेल्सिअसच्या पलीकडे गेला आहे, तर दुसरीकडे विदर्भाच्या काही भागांत अवकाळी पावसाची शक्यता हवामान विभागाने (IMD) वर्तवली आहे. राज्यातील नागरिक उन्हाच्या कडाक्याने होरपळत असतानाच, येणाऱ्या 48 तासांत अवकाळी पावसामुळे उष्णतेत काहीसा दिलासा मिळण्याची शक्यता आहे. मात्र, तत्पूर्वीच्या उष्णतेच्या लाटेमुळे आरोग्यावर गंभीर परिणाम होण्याची शक्यता आहे.

 पुणे-मुंबईसह कुठे कुठे वाढला पारा?

पश्चिम महाराष्ट्रातील पुणे शहरात तापमानाने ४० अंशांचा टप्पा ओलांडला असून, उन्हाचा कडाका असह्य झाला आहे. मुंबईतही पारा सातत्याने वाढत असून, दमट हवेमुळे नागरिक हैराण झाले आहेत. पुढील चार दिवस मुंबईकरांना उकाड्यापासून सुटका मिळण्याची शक्यता कमी असल्याचे हवामान विभागाने स्पष्ट केले आहे.

पश्चिम महाराष्ट्र, मराठवाडा आणि खानदेशातील अनेक जिल्ह्यांत तापमानाने ३८ ते ४० अंशांची नोंद केली आहे. मध्य महाराष्ट्रातील जिल्ह्यांतही पारा वाढला आहे. विदर्भात परिस्थिती अत्यंत चिंताजनक बनली आहे.

विदर्भाला उष्णतेचा भीषण तडाखा; नागपुरात १५ बळी

विदर्भातील अमरावती, वर्धा आणि नागपूर जिल्ह्यांत उष्णतेच्या लाटेने थैमान घातले आहे. हवामान विभागाने या जिल्ह्यांत तीव्र उष्णतेच्या लाटेचा इशारा दिला आहे. येथील तापमान ४४ ते ४६ अंश सेल्सिअसच्या दरम्यान राहण्याची शक्यता आहे. सर्वाधिक धक्कादायक बाब म्हणजे, नागपूर शहरात आणि परिसरात उष्माघातामुळे आतापर्यंत १५ जणांचा मृत्यू झाला आहे. यामुळे जिल्हा प्रशासनात खळबळ उडाली आहे.

प्रशासनाने मृतांच्या कुटुंबीयांना मदत जाहीर केली असून, नागरिकांना दुपारी १२ ते ४ या वेळेत घराबाहेर पडू नये, असे आवाहन केले आहे. विशेषतः वृद्ध, लहान मुले आणि गर्भवती महिलांनी अतिरिक्त काळजी घ्यावी, असे निर्देश देण्यात आले आहेत.

 वरुणराजा 'या' जिल्ह्यांत बरसणार; मिळणार दिलासा का?

उन्हाच्या या कडाक्यात विदर्भासाठी एक दिलासादायक बातमी आहे. हवामान विभागाने अंदाज वर्तवला आहे की, उद्या (२ मे) पासून वर्धा, यवतमाळ, चंद्रपूर आणि गडचिरोली या चार जिल्ह्यांमध्ये अवकाळी पाऊस होण्याची शक्यता आहे. या पावसामुळे उन्हाच्या कडाक्यात काहीसा दिलासा मिळू शकतो.

तथापि, हा पाऊस केवळ याच चार जिल्ह्यांपुरता मर्यादित राहण्याची शक्यता आहे. राज्यातील उर्वरित भागात उष्णतेचा कडाका कायम राहणार आहे. हवामान तज्ज्ञांच्या मते, मे महिन्याच्या पहिल्या पंधरवड्यात हा ऊन-पावसाचा खेळ असाच सुरू राहण्याची शक्यता आहे.

 पुढील 48 तास अत्यंत महत्त्वाचे; काय सांगतात तज्ज्ञ?

हवामान विभागाने पुढील ४८ तास अत्यंत महत्त्वाचे मानले आहेत. या काळात राज्यात अनेक बदल होण्याची शक्यता आहे.

उष्णतेच्या लाटेचा इशारा: अमरावती, वर्धा, नागपूर, भंडारा, गोंदिया या जिल्ह्यांत लाल इशारा (Red Alert) देण्यात आला आहे. या ठिकाणी तापमान ४६ अंशांच्या पार जाईल, असा अंदाज आहे.

पावसाची शक्यता: विदर्भातील चार जिल्ह्यांसह अरुंदपट्ट्यातील काही भागात अवकाळी पाऊस आणि गडगडाटासह वादळी वाऱ्याची शक्यता आहे.

कोकण आणि घाटमाथा: कोकण किनारपट्टी आणि घाटमाथ्यावर चांगल्या प्रमाणात आर्द्रता वाढली आहे. यामुळे मुंबईसह कोकणातील शहरांत उकाड्याने हाल होण्याची शक्यता आहे.

 प्रशासनाकडून काळजी घेण्याचे आवाहन

वाढलेल्या उन्हाच्या पार्श्वभूमीवर राज्याच्या आरोग्य विभागाने आणि जिल्हा प्रशासनाने नागरिकांना सुरक्षित राहण्याचे आवाहन केले आहे.

1. दुपारच्या वेळी बाहेर पडू नका: दुपारी १२ ते ४ या कालावधीत थेट सूर्यप्रकाशात जाणे टाळा.

2. भरपूर पाणी प्या: दिवसभरात किमान ३-४ लिटर पाणी प्यावे. तहान नसतानाही पाणी पित राहावे.

3. सुती कपड्यांचा वापर करा: हलके, सैलसर आणि सुती कपडे परिधान करावेत.

4. पाळीव प्राण्यांची काळजी घ्या: प्राण्यांनाही सावलीत ठेवा आणि पुरेसे पाणी द्या.

5. लक्षणे दिसल्यास त्वरित उपचार घ्या: जास्त तहान लागणे, डोके दुखरे, चक्कर येणे, मळमळ होणे ही उष्माघाताची प्राथमिक लक्षणे आहेत. अशी लक्षणे दिसल्यास त्वरित डॉक्टरांचा सल्ला घ्या.

 शेतीवरही परिणाम; शेतकरी चिंतेत

पश्चिम महाराष्ट्रात पारा वाढल्याने शेतीवर गंभीर परिणाम होण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे. उन्हाने पिके करपण्याची शक्यता आहे. सध्या हंगामातील फळबागा, भाजीपाला आणि रब्बी हंगामातील पिके धोक्यात आली आहेत. शेतकऱ्यांनी आपल्या शेतात योग्य ती पाण्याची सोय करावी, असे आवाहन कृषी विभागाने केले आहे.

 'हीट वेव्ह'पासून कसे बचावाल?

हवामान विभागाने ज्या भागात 'हीट वेव्ह' (उष्णतेची लाट) जारी केली आहे, तेथील नागरिकांनी विशेष काळजी घेणे गरजेचे आहे. बाहेर पडताना डोके झाकणे, सनग्लासेस वापरणे आणि छत्री बाळगणे योग्य राहील. व्यायाम किंवा जोरदार शारीरिक हालचाली करत असाल तर त्या सकाळी लवकर किंवा उशिरा संध्याकाळी करा.

मे महिन्यात ऊन-पावसाच्या खेळामुळे राज्याचे चित्र बदलणार आहे. पुढील ४८ तासांत उष्णतेच्या लाटेसह अवकाळी पावसाची शक्यता आहे. नागरिकांनी प्रशासनाच्या सूचनांचे पालन करत स्वतःची, आपल्या कुटुंबाची आणि पाळीव प्राण्यांची काळजी घ्यावी. नागपुरातील १५ मृत्यूंनी उष्माघाताचे गांभीर्य अधोरेखित केले आहे. सतर्कता आणि काळजी हाच या उष्णतेचा सामना करण्याचा एकमेव मार्ग आहे.