विधानपरिषद निवडणुकीतून काँग्रेसची माघार; अंबादास दानवेंना पाठिंबा देताना उद्धव ठाकरेंनी काँग्रेसची ‘ती’ अट मान्य केली!

 मविआमध्ये सुरुवातीच्या मतभेदानंतर अंतिम सहमती; राज्यसभेच्या एका जागेवर काँग्रेसचा दावा, संजय राऊत यांची अडचण वाढण्याची शक्यता

क्रांती न्यूज (प्रतिनिधी) सचिन मेनकुदळे 

मुंबई : महाराष्ट्र विधानपरिषद निवडणुकीच्या पार्श्वभूमीवर महाविकास आघाडीत (मविआ) सुरुवातीला मतभेद उफाळून आले होते. काँग्रेसने स्वतःचा उमेदवार देण्याची भूमिका घेतली होती, मात्र आता अचानक भूमिका बदलत काँग्रेसने निवडणुकीतून माघार घेतली आहे. महाविकास आघाडीकडून शिवसेना (उद्धव बाळासाहेब ठाकरे) गटाचे नेते अंबादास दानवे यांनी उमेदवारी अर्ज दाखल केला आहे. मात्र, दानवेंना पाठिंबा देताना काँग्रेसने एक महत्त्वाची अट ठेवली आहे. उद्धव ठाकरे यांनी ही अट मान्य केल्याची माहिती सूत्रांकडून मिळत आहे. या अटीमुळे आता शिवसेना (उबाठा) गटाचे खासदार संजय राऊत यांची अडचण वाढण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे.

 काँग्रेसची भूमिका – सुरुवातीला विरोध, नंतर माघार

महाराष्ट्र विधानपरिषद निवडणूक २०२६ साठी ठाकरे गटाने अंबादास दानवे यांना उमेदवारी जाहीर केली होती. यानंतर काँग्रेसचे प्रदेशाध्यक्ष हर्षवर्धन सपकाळ यांनी सुरुवातीला स्पष्ट केले होते की, काँग्रेस स्वतःचा उमेदवार निवडणुकीत उतरवणार आहे. यामुळे महाविकास आघाडीत मोठा पेच निर्माण झाला होता. मात्र, अखेर काँग्रेसने आपली भूमिका बदलत विधानपरिषद निवडणुकीत उमेदवारी अर्ज दाखल न करण्याचा निर्णय घेतला.

हर्षवर्धन सपकाळ यांनी पत्रकारांशी बोलताना सांगितले की, “भाजपची भूमिका संविधानविरोधी आहे. फुले, शाहू, आंबेडकर यांच्या विरोधातील भूमिका भाजपने घेतली आहे. यामुळे आम्ही त्यांच्या विरोधात लढलो. राज्यसभेवर शरद पवार यांना पाठवले. उद्धव ठाकरे यांनी विधानपरिषदेवर जावे, अशी सर्वांची भूमिका होती. मात्र, ‘मी परत विधानपरिषदेवर जाणार नाही,’ अशी भूमिका त्यांनी घेतली. सोनिया गांधी यांनी जशी पंतप्रधान होणार नाही, अशी भूमिका घेतली, तशीच भूमिका उद्धव ठाकरे यांनी घेतली. यात कोणाचा अनादर नाही. त्यांनी घेतलेला निर्णय हा महाविकास आघाडीचा निर्णय म्हणून आम्ही मानतो.”

 काँग्रेसची मोठी अट – राज्यसभेची जागा

काँग्रेसने अंबादास दानवे यांना पाठिंबा दिला असला, तरी यामागे एक राजकीय डील झाल्याचे स्पष्ट झाले आहे. सूत्रांनी दिलेल्या माहितीनुसार, काँग्रेसने महाविकास आघाडीसमोर अट ठेवली की, आगामी राज्यसभा आणि विधानपरिषदेच्या दोन जागांपैकी एका जागेवर काँग्रेसचा दावा असेल. तर विधानपरिषदेची एक जागा ठाकरे गटाला देण्यात यावी. उद्धव ठाकरे यांनी ही अट मान्य केल्याची माहिती आहे.

मात्र, या निर्णयामुळे शिवसेना (उबाठा) गटाचे खासदार संजय राऊत यांची राज्यसभेवरील जागा धोक्यात येण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे. काँग्रेस राज्यसभेच्या जागेवर दावा करणार असल्याने राऊत यांच्यापुढे आव्हान उभे राहणार आहे. उद्धव ठाकरे यांनी ही अट मान्य केल्याने आता राज्यसभेच्या जागेबाबत मविआमध्ये पुन्हा नवा वाद निर्माण होऊ शकतो.

 अंबादास दानवे यांची उमेदवारी निश्चित

आता महाविकास आघाडीकडून अंबादास दानवे हेच अधिकृत उमेदवार असतील. त्यांनी आपला उमेदवारी अर्ज दाखल केला आहे. विधानपरिषदेवर निवडून गेल्यानंतर ते शिवसेना (उबाठा) गटाचे नेते म्हणून काम करतील. ठाकरे गटासाठी हा एक मोठा राजकीय दिलासा आहे, कारण विधानपरिषदेत त्यांच्या गटाचे प्रतिनिधित्व कायम राहणार आहे.

 विधानपरिषद निवडणूक २०२६ – संपूर्ण कार्यक्रम

महाराष्ट्र विधानपरिषद निवडणूक २०२६ ची प्रक्रिया खालीलप्रमाणे राहील :

अधिसूचना जारी : २३ एप्रिल २०२६

उमेदवारी अर्ज भरण्याचा शेवटचा दिवस : ३० एप्रिल २०२६

उमेदवारी अर्जांची छाननी : २ मे २०२६

उमेदवारी अर्ज मागे घेण्याची अंतिम तारीख : ४ मे २०२६

मतदानाची तारीख : १२ मे २०२६ (सकाळी ९ ते संध्याकाळी ४)

मतमोजणी : १२ मे २०२६ (संध्याकाळी ५ वाजता)

निवडणूक प्रक्रिया पूर्ण करण्याची अंतिम तारीख : १३ मे २०२६

 विधानपरिषदेतील ९ आमदारांचा कार्यकाळ संपणार

विधानपरिषदेच्या खालील ९ आमदारांचा कार्यकाळ लवकरच संपत आहे :

 उद्धव ठाकरे (शिवसेना – उबाठा)

 नीलम गोऱ्हे (शिवसेना – शिंदे गट)

 शशिकांत शिंदे (राष्ट्रवादी – शरद पवार गट)

 अमोल मिटकरी (राष्ट्रवादी – अजित पवार गट)

 गोपीचंद पडळकर (भाजप)

 रणजितसिंह मोहिते-पाटील (भाजप)

 राजेश राठोड (काँग्रेस)

 प्रवीण दटके (भाजप)

 रमेश कराड (भाजप)

याशिवाय प्रज्ञा सातव यांच्यासाठी विधानपरिषदेची पोटनिवडणूकही होणार आहे.

 विविध पक्षांचे उमेदवार (Maharashtra Vidhan Parishad Election 2026)

भाजपकडून (BJP Candidate) :

 सुनील कर्जतकर

 माधवी नाईक

 संजय भेंडे

 विवेक कोल्हे

 प्रमोद जठार

 प्रज्ञा सातव (पोटनिवडणूक)

शिवसेना (एकनाथ शिंदे गट) :

नीलम गोऱ्हे

 बच्चू कडू

राष्ट्रवादी (अजित पवार गट) :

झिशान सिद्दीकी

महाविकास आघाडी (MVA Candidate) :

 अंबादास दानवे (शिवसेना – उद्धव बाळासाहेब ठाकरे)

 विधानसभेतील संख्याबळ आणि जागावाटप

विधानपरिषदेचा एक आमदार निवडून येण्यासाठी २८ मतांचा कोटा आवश्यक आहे. विधानसभेतील सध्याच्या संख्याबळानुसार जागावाटप पुढीलप्रमाणे अपेक्षित आहे :

महायुती :

     भाजप – १३१ आमदार (सहा उमेदवार)

     शिवसेना (शिंदे गट) – ५७ आमदार (दोन उमेदवार)

     राष्ट्रवादी (अजित पवार गट) – ४० आमदार (एक उमेदवार)

    महायुतीचे ८ उमेदवार सहज निवडून येण्याची शक्यता

महाविकास आघाडी :

    एकूण संख्याबळ – ४६ आमदार

     फक्त एकच उमेदवार निवडून येऊ शकतो (अंबादास दानवे)

 राजकीय विश्लेषण – पुढील आव्हाने

या संपूर्ण घडामोडीमध्ये महत्त्वाचे वळण म्हणजे काँग्रेसने मागे हटून मविआ टिकवण्याचा प्रयत्न केला आहे. मात्र, राज्यसभेच्या जागेच्या अटीमुळे भविष्यात शिवसेना (उबाठा) आणि काँग्रेस यांच्यात तणाव निर्माण होऊ शकतो. संजय राऊत यांची राज्यसभा सदस्यत्वाची जागा राखून ठेवणे हे ठाकरे गटापुढील मोठे आव्हान असेल.

दुसरीकडे, महायुती स्थिर संख्याबळाच्या जोरावर ८ पैकी किमान ६ ते ७ जागा सहजपणे मिळवू शकते. विधानपरिषदेत महायुतीचे वर्चस्व कायम राहणार आहे. आता १२ मे २०२६ च्या निवडणुकीकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे, जिथे बिनविरोध निवडणूक होणार की प्रत्यक्ष मतदान, हे येणाऱ्या काळात स्पष्ट होईल.